Kuzey ve Doğu Suriye'de Eğitim Modeli
Kuzey ve Doğu Suriye'deki Özerk Yönetim kontrolündeki alanlarda eğitim, uzun bir süredir çok dilli bir sistemle sürdürülmektedir. Anaokulu ve ilkokulun ilk kısımlarında ağırlıklı olarak Kürtçe eğitim verilirken, ortaokul ve liselerde Kürtçe, Arapça ve Süryanice bir arada kullanılmaktadır. Matematik, fen bilimleri ve sosyal bilimler gibi temel derslerin büyük bir kısmı Kürtçe olarak öğretilmektedir. Kobani ve Rojava Üniversiteleri'nde de aktif olarak eğitim faaliyetleri yürütülmektedir. Geçen yıl Almanya, Özerk Yönetim'e bağlı okullardan mezun olan iki öğrenciyi kabul ederek denklik sağladığını açıklamıştır.
Suriye Eğitim Bakanlığı'nın Yeni Kararnamesi
Suriye geçici hükümeti Eğitim Bakanlığı, Kürt diliyle ilgili yeni bir kararname yayımlamıştır. Eğitim Bakanı'nın imzasıyla yayımlanan 943 sayılı karar, Kürtçenin, Kürt nüfusunun yoğun olduğu bölgelerde resmi eğitim sistemine seçmeli olarak 2 saatlik ders ile dahil edilmesini öngörmektedir.
Bu karar doğrultusunda Kürt dili, "Suriye'nin ulusal bir dili" olarak tanımlanmış ve kültürel çeşitliliğin korunması ile Suriye'nin ulusal kimliğinin zenginliğinin bir parçası olarak değerlendirilmektedir. Bu kapsamda Kürtçe, hem devlet hem de özel okullarda seçmeli ders olarak okutulabilecektir.
Kürtçe Müfredatının Hazırlanması
Karar doğrultusunda Ulusal Eğitim Müfredatını Geliştirme Merkezi, tüm eğitim kademeleri için Kürtçe ders müfredatının hazırlanmasından sorumlu tutulmuştur. Müfredatın, bilimsel ve pedagojik esaslara uygun bir biçimde ve ulusal eğitim çerçevesiyle uyumlu olarak oluşturulacağı belirtilmiştir. Müfredat çalışmalarının, kararın yayımlanmasından itibaren en geç altı ay içinde tamamlanması ve yeni eğitim yılı başlamadan önce resmi onay alması planlanmaktadır.
Kürtçe Öğretmen Atama Şartları
Eğitim Bakanlığı'na bağlı il milli eğitim müdürlükleri ve eğitim denetim birimleri, Kürtçe derslerini verecek öğretmenlerin sağlanmasından sorumlu olacaktır. Kürtçe öğretmenliği yapacak bireylerin aşağıdaki şartları taşıması gerekmektedir:
- Üniversite diplomasına veya öğretmen yetiştirme enstitüsü mezuniyet belgesine sahip olmak,
- Kürt diline hakimiyetinin yazılı ve sözlü sınavlarla kanıtlanması.
Sınavların, Eğitim Bakanlığı ile Ulusal Eğitim Müfredatını Geliştirme Merkezi işbirliği ile ve standart ölçütlere göre gerçekleştirileceği ifade edilmiştir.
Kürtçe Dersi Uygulama Detayları
Karara göre Kürtçe dersi haftada iki saat olarak okutulacak ve bu uygulama tüm sınıf seviyelerinde geçerli olacaktır. Öğrencilerin bu dersten aldıkları notlar, yıl sonu not ortalamasına dahil edilecektir; ancak başarı ya da başarısızlık sınıf geçişine doğrudan etki etmeyecektir.
Mevcut durumda Kürtçe eğitim veren okullar, yeni müfredat resmi olarak yürürlüğe girmeden önce mevcut eğitim programlarını uygulamaya devam edecektir.
Kürtçe dersinin hangi okullarda verileceği, il milli eğitim müdürlükleri tarafından valiliklerle işbirliği içinde belirlenecektir. Okul seçiminde, Kürt nüfusunun yoğunluğu ve mevcut eğitim olanakları göz önünde bulundurulacaktır.
