Apple'ın Kuruluş Hikayesi ve Ronald G. Wayne
Teknoloji devi Apple'ın tarihi, çoğunlukla Steve Jobs ve Steve Wozniak üzerinden aktarılmasına rağmen, şirketin kuruluş belgelerinde üçüncü bir imza daha mevcut.
Yaklaşık yarım yüzyıl önce atılan bu imzaların yer aldığı tarihi belge, Christie's müzayesinde 2 milyon dolara satılarak yeniden gündeme geldi. Ancak bu belgenin asıl ilgi çekici yönü, şirketin yüzde 10 hissesine sahip olan üçüncü ortak Ronald G. Wayne’in öyküsü oldu.
Ronald Wayne'in Rolü ve Kararları
Jobs'ın yakın dostu olan ve şirketin hukuki kuruluş aşamasını üstlenen Wayne, bu katkısı karşılığında yüzde 10 hisse elde ederken, Jobs ve Wozniak ise yüzde 45'er hisseye sahipti.
Fakat Ronald Wayne, sözleşmenin imzalanmasından yalnızca 12 gün sonra şirketten ayrılma kararı aldı. Sahip olduğu hisseleri 800 dolara devretti ve ilerleyen zamanlarda Apple üzerindeki tüm hak taleplerinden feragat etmek için 1.500 dolar daha aldı.
Wayne'in Kararının Ardındaki Nedenler
Günümüzde piyasa değeri yaklaşık 4 trilyon dolara ulaşan Apple’da, Wayne'in kararının büyük bir fırsatın kaybedilmesi olarak görülmesi muhtemel. Ancak 41 yaşındaki Wayne için bu durum, esasen bir risk yönetimi kararıydı.
Wayne’in aktardığına göre, Apple’ın ilk dönemlerinde Jobs, Byte Shop adlı bir perakende zincirine 50 ila 100 bilgisayar teslim edebilmek için 15 bin dolarlık bir borç aldı. Ancak mağazanın geçmişte borçlarını ödememe sorunları bulunuyordu.
Wayne'in Gelecek Kaygıları
Wayne’in ayrılma kararı yalnızca finansal kaygılardan kaynaklanmıyordu. Jobs ve Wozniak’ın kendisinden yaklaşık yarı yaşta olduğunu belirten Wayne, onların hızla öne çıkacağını, kendisinin ise şirket içinde geri planda kalacağını düşündü.
Bugün 91 yaşında olan Wayne, CNN’e verdiği röportajda, "Apple’da kalsaydım muhtemelen mezarlıktaki en zengin adam olurdum." şeklinde ifade etti. Business Insider’a yaptığı açıklamada ise "Devlerin gölgesinde kalacağımı biliyordum. Kendi projem olmayacaktı. Önümüzdeki 20 yıl boyunca evrak işleriyle uğraşan biri olmak istemedim." dedi.
Wayne'in Hayatı ve Geçmişteki Kararları
Wayne, o dönemde aldığı karardan pişmanlık duymadığını belirtse de, daha rahat bir maddi yaşamın kötü olmayacağını kabul ediyor. Geçimini sağlamak için mülkünün bir kısmını kiraya verdiğini ve sosyal güvenlik ödemeleriyle hayatını sürdürdüğünü ifade ediyor.
"Hiç zengin olmadım ama hiç aç da kalmadım." diyen Ronald Wayne’in hikâyesi, teknoloji tarihinin en büyük kaçırılan finansal fırsatlarından biri olarak anılmaya devam ediyor.
